"Mensenhandelaar heeft een gat in zijn hart"

Foto © Kay Chernush

"Bad met rode peper: Toen hij me in het water dwong, brandde het. Ik was 13… Ik schreeuwde, huilde, smeekte"; "Aftellen: Hoe lang het ook zou duren, ik wist dat ik ze te slim af zou moeten zijn om deze gevangenschap te overleven." Dit zijn slechts enkele van de teksten bij foto’s die een schrijnend beeld geven van de meedogenloze praktijken van mensenhandelaars.

Op de internationale dag tegen de mensenhandel (18 oktober) is op Het Plein in Den Haag een foto-expositie geopend die indringend de erbarmelijke omstandigheden aangeeft waaronder slachtoffers gebukt gaan. Twintig panelen van twee bij twee meter, pal voor de ingang van de Tweede Kamer. Twintig getuigenissen. Geen volksvertegenwoordiger – maar ook geen willekeurige wandelaar op weg naar het stadscentrum – kan er omheen. De fotografe Kay Chernush confronteert de voorbijganger op een kunstzinnige en aangrijpende wijze met de uitbuiting van slachtoffers, van wie onder elke foto een schokkend citaat is afgedrukt.

Mensenrechten
FNV-voorzitter Agnes Jongerius kon niet onbewogen naar de foto’s kijken: “Ik wil de goedheid van mensen zien. Maar geen enkele foto past daar bij.” Zij verrichtte de openingshandeling, samen met Anna Kibikuu van de cliëntenraad van BlinN (Bonded Labour in the Netherlands). Jongerius wees er op dat “ook in ons land mensenrechten en arbeidsrechten op een schandalige manier worden gebroken”.
Volgens BlinN werken in Europa dagelijks duizenden vrouwen, mannen en kinderen onder slavernijachtige omstandigheden. In sectoren als de horeca, tuinbouw, de seksindustrie maar ook in het particuliere huishouden. De slachtoffers werken onder dwang. Maar uit schaamte en angst voor represailles van de mensenhandelaren durven zij zich maar zelden uit te spreken. Zo blijft misdaad onopgemerkt en onbestraft.
De Haagse burgemeester Van Aartsen noemde het “de dure plicht van Den Haag, als internationale hoofdstad van vrede en recht, om in verzet te komen tegen alles wat indruist tegen deze fundamentele mensenrechten”.

Forumdiscussie
Na de opening van de tentoonstelling was er een forumdiscussie in een naburig grand-café. Hieraan namen deel: staatssecretaris Nebahat Albayrak (justitie), de nationaal rapporteur mensenhandel Corinne Dettmeijer, FNV-voorzitter Agnes Jongerius (FNV), burgemeester Jozias van Aartsen en directeur Nico Laagland van de SIOD.

De Sociale Inlichtingen- en Opsporingsdienst bestrijdt fraude en georganiseerde criminaliteit op het gebied van werk en inkomen. SZW geeft zaken waarbij mensenhandel aan de orde is, de allerhoogste prioriteit. En niet zonder reden, verklaarde Laagland tijdens de discussie. Hij noemde de daders “meedogenloze criminelen” en citeerde het onderschrift bij een van de foto’s: “Mensenhandelaars, zij moeten wel een gat hebben op de plaats van hun hart.”
De instellingen die zich bezighouden met de aanpak van uitbuiting, mensensmokkel en -handel, werken in toenemende mate samen. Staatssecretaris Albayrak gaf aan dat we in Nederland langzaamaan vooruitgang boeken: “We zijn van ver gekomen, maar hebben in de afgelopen jaren al grote stappen gezet.” Er wordt onder andere meer informatie uitgewisseld, er wordt sneller opgetreden. Volgens nationaal rapporteur Dettmeijer is het belangrijk als ook burgers signalen – hoe klein ook – doorgeven aan de autoriteiten. Zo kunnen slachtoffers worden herkend en daders aangepakt.

De expositie van Kay Chernush is tot 22 november te zien op het Plein in Den Haag. Een selectie van de foto’s hangt tot 17 november ook in het Louis Hartlooper-complex aan de Tolsteegbrug in Utrecht.

Foto © Kay Chernush

Zie ook:

Minister Donner presenteert informatiekaart 'Arbeid en uitbuiting'

Persbericht Ministerie van SZW, 13 februari 2009

Minister Donner van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft  tijdens een conferentie over mensenhandel en uitbuiting in Utrecht de informatiekaart ‘Arbeid en uitbuiting’ gepresenteerd. De kaart is bedoeld voor mogelijke slachtoffers van uitbuiting en voor hulpverleners.

Lees hierover meer...